Παρασκευή, 15 Σεπτεμβρίου 2017

Χρήσεις και καταχρήσεις της κοινωνικής επιχειρηματικότητας: η Ελληνική περίπτωση
του Δρ Κωνσταντίνου Δ. Γεώρμα

Η ιστορία της ανάπτυξης της κοινωνικής οικονομίας στην Ελλάδα χαρακτηρίζεται από μια μακρά ιστορία, με την Κοινή Συντροφιά και Αδελφότητα Αμπελακίων να αποτελεί κορυφαίο υπόδειγμα. Η εισαγωγική αυτή παρατήρηση γίνεται γιατί, όπως και σε πολλά άλλα ζητήματα, αντί να ενσκήψουμε στην παράδοση και στις εμπειρίες που προσφέρει η ίδια η ιστορική μας πραγματικότητα, εμπειρία που έπρεπε να είναι οδηγός για το μέλλον, εμείς προστρέχουμε σε αλλότρια υποδείγματα, με ότι συνέπειες έχει αυτό για την εξέλιξη των θεσμών στη χώρα μας.
Η Ελλάδα αποτελεί μια ιδιαίτερη χώρα αναφορικά με την ανάπτυξη του τομέα της κοινωνικής οικονομίας. Αυτό βέβαια είναι απόρροια μιας σειράς παραγόντων. Ο πρώτος και κύριος έχει να κάνει με την ύπαρξη ενός αδύναμου κράτους που είναι αντιμέτωπο με μια αδύναμη κοινωνία πολιτών. Ένας δεύτερος σημαντικός παράγοντας είναι ο ιδιάζων τρόπος ανάπτυξης του κράτους πρόνοιας στην Ελλάδα. Επίσης, ο κυρίαρχος ρόλος των κομμάτων στην πολιτική, οικονομική και κοινωνική ζωή είναι ένας άλλος σημαντικός παράγοντας (Γεώρμας,2011). Πέραν της ασθένειας της κομματοκρατίας, η διαφθορά, που συνάδει με το προηγούμενο, είναι ένας τέταρτος παράγων που επιδρά στην ανάπτυξη της κοινωνικής οικονομίας.
Το παρόν άρθρο, στόχο του έχει να φωτίσει πτυχές της ανάπτυξης της κοινωνικής επιχειρηματικότητας στη χώρα μας, ιδιαίτερα στα τελευταία χρόνια, λαμβάνοντας ωστόσο υπ’ όψιν, συμπεράσματα και σχολιασμούς που έχουν να κάνουν με άλλους τομείς όπως η ιστορική εξέλιξη των συνεταιρισμών και άλλων φορέων όπως οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις.

Κυριακή, 3 Σεπτεμβρίου 2017

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία στον τομέα της κοινωνικής οικονομίας

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία στον τομέα της κοινωνικής οικονομίας

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΓΕΩΡΜΑΣ
Δρ. Κοινωνιολογίας

1. Εισαγωγή

Στο παρόν κείμενο καταβληθεί προσπάθεια για μια σύνοψη της ιστορικής εξέλιξης και της εμπειρίας σε κάθε συγκεκριμένη χώρα των οργανώσεων του τομέα της κοινωνικής οικονομίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Στο παρόν πόνημα δεν θα γίνει ανάλυση του όρου της «κοινωνικής οικονομίας», ζήτημα το οποίο αναλύεται σε άλλα σημεία αυτού του βιβλίου. Ωστόσο εδώ θα ήθελα να επισημάνω ότι η παρούσα μελέτη υιοθετεί τον όρο της κοινωνικής οικονομίας για να καλύψει το μεγαλύτερο δυνατό εύρος των πρωτοβουλιών που περιλαμβάνονται σε αυτό τον τομέα και που κατά καιρούς έχουν οριστεί ως μη κερδοσκοπικές οργανώσεις, τρίτο σύστημα, τρίτος τομέας, κοινωνική οικονομία, κοινωνικές επιχειρήσεις[1]. Στο παρόν κείμενο θα γίνει μια προσπάθεια ενός γενικού μικρού ιστορικού της εξέλιξης της κοινωνικής οικονομίας. Στη συνέχεια θα γίνεται μια πιο αναλυτική περιγραφή της εμπειρίας του τομέα σε συγκεκριμένες χώρες. Στο βαθμό που το είδος του κοινωνικού κράτους που έχει αναπτυχθεί ιστορικά σε κάθε χώρα παίζει αποφασιστικό ρόλο στην μορφή των επιχειρήσεων της κοινωνικής οικονομίας η επιλογή των χωρών δεν μπορεί παρά να περιλαμβάνει παραδείγματα και για τους τέσσερις τύπους κοινωνικού κράτους[2]. Έτσι θα εξεταστούν οι περιπτώσεις της Σουηδίας, της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γαλλίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας.

1.  Συνοπτικό ιστορικό της κοινωνικής οικονομίας

Οι οργανώσεις με κοινωνικούς στόχους και παράλληλη οικονομική δραστηριότητα έχουν παίξει σημαντικό ρόλο στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ιστορία τόσο στις χώρες του ανεπτυγμένου καπιταλισμού, όσο και τις πρώην χώρες του υπαρκτού σοσιαλισμού. Επίσης, σημαντικότατο ρόλο έχουν διαδραματίσει στο παρελθόν, αλλά και σήμερα στις χώρες του τρίτου κόσμου.  
Αναφορικά με την εξέλιξη της κοινωνικής οικονομίας μπορούν να αναφερθούν τέσσερεις γενικές παρατηρήσεις:
  1. Οι οργανισμοί που ανήκουν σε αυτό τον τομέα έχουν διαμορφωθεί μέσα στα εθνικά πλαίσια για μια μακρά χρονική περίοδο που ξεκινά τουλάχιστον από τις αρχές του 19ου αιώνα.
  2. Οι σχέσεις μεταξύ κράτους και εκκλησίας έχουν διαμορφώσει σε έντονο βαθμό τις δραστηριότητες του τομέα.
  3. Η εξέλιξη του τομέα της κοινωνικής οικονομίας παρουσιάζει διακυμάνσεις, έχοντας άλλοτε έντονη ανοδική πορεία και άλλοτε φθίνουσα.
  4. Οι ρυθμοί ανάπτυξης του τομέα μέχρι την δεκαετία του 1960 ήταν αργοί. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι, μολονότι υπάρχουν έντονες αντιπαραθέσεις για τη μορφή και το ρόλο των οργανώσεων της κοινωνικής οικονομίας, από τη δεκαετία του 1970 και έπειτα οι ρυθμοί αύξησης τους είναι πολύ πιο έντονοι[3].

Κυριακή, 23 Ιουλίου 2017

The EU approach to the adoption of GMI and the Greek case

The EU approach to the adoption of GMI
and the Greek case

Constantine D. GEORMAS
PhD in Sociology




This study will follow four steps. Firstly there will be a short discussion of the developments in the field of social protection and the variations of the idea of ​​a basic income. This is necessary in order to establish a framework within which the debate on the minimum guaranteed income. The second step is to outline the implementation of the institution of GMI in Europe. The third step is the European Union's approach to the minimum guaranteed income. It is essential because, as has been pointed out "The knowledge and assimilation of transnational social policies is now necessary condition for designing and implementing social policy programmes at the national level" (Sakellaropoulos, 2001.15). Especially when that organization is the European Union. The forth step is the reaction of the Greek state in the European constitution Finally, the fifth step provides a description of the requirements and the process for the introduction of guaranteed minimum income in Greece.

1. Poverty and social exclusion, and a guaranteed minimum income

Modern societies, although abundant societies face the paradox of the persistence of poverty and social exclusion. The hitherto existing resources and social policy measures and have significant results in reducing these phenomena, they can not eliminate them. Suffice it to say that even the most efficient countries of Europe in the fight against poverty have rates of nearly 12% (Denmark and Sweden). Across the European Union the risk of poverty is 17% with Greece reaches 20% (Eurostat-2007).

Τετάρτη, 24 Αυγούστου 2016

Mission accomplished? An empirical research on the link between Social Co-operative Enterprises’ strategic orientation and performance

Mission accomplished? An empirical research on the link between Social Co-operative Enterprises’ strategic orientation and performance

Dr. Niki Glaveli1 and Dr. Konstantinos Geormas2

1 Academic Staff, Division of Business Administration, Department of Economics, Aristotle University of Thessaloniki, nglaveli@auth.gr
2   Head, State Aid Unit,  geormask@gmail.com


The Social Co-operative Enterprise (SCE) is a relative new type institution of the third sector which despite its nonprofit character, is treated as a fully entrepreneurial entity. SCEs are called to integrate business principles into their functioning and adopt entrepreneurial behaviors in the provision of social goods and/or services. However, only a handful of researchers have so far investigated this type of behavior in social enterprises. This paper seeks to contribute to a further understanding of the strategic aspect of SCEs’ entrepreneurial behavior and expand the current knowledge on the link between SCEs’ strategic orientation, vision and performance. Using data from Greek SCEs, called KOINSEPs, we examined the mediating roles of commercial and social effectiveness (as well as direct associations) with regard to strategic orientation (SO) effects on profitability. More precisely, based on an extensive literature review, SO is conceptualized as a three dimensional construct consisting of the product, customer and market/competitor aspects. The findings designate that the customer orientation dimension, defined as an organization’s commitment to understand and satisfy customer/users preferences, plays the most vital role in enhancing SCEs effectiveness and subsequently profitability. Further, the development of a clear and shared (among the SCE members) vision has positive direct associations with SCEs performance (social effectiveness and profitability). We conclude with a discussion of directions for future research and implications for theory and practice.


Σάββατο, 19 Μαρτίου 2016

Οι παγκόσμιες τεκτονικές πλάκες, η Ευρώπη και η άδουσα Ελλάς




του Κωνσταντίνου Γεώρμα,
 Εφημερίδα Ρήξη, 12 Μαρτίου 2016

Σε μια πρόσφατη ανακοίνωση της Γενικής Διεύθυνσης Απασχόλησης, αποτυπώνεται με με ενάργεια το δομικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Ευρώπη και κατά συνέπεια η χώρα μας. Καθώς η παγκοσμιοποίηση φέρνει στο προσκήνιο νέες οικονομικές δυνάμεις, οι απροσάρμοστοι, από χώρες μετατρέπονται σε χώρους. Αλλά ας δούμε τα στοιχεία.

Η βαθειά ύφεση που έπληξε την Ευρώπη δεν ήταν χωρίς συνέπειες για τη θέση της στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Σύμφωνα με τη Eurostat,  στην ΕΕ-28, το 2014, το κατά κεφαλήν ΑΕΠ  ήταν 27.400 ευρώ, το οποίο ισοδυναμεί με το 99% του ΑΕΠ του 2007. Ακόμα πιο σημαντικό όμως είναι το παρακάτω στοιχείο που δείχνει τη θέση της ΕΕ στο παγκόσμιο οικονομικό γίγνεσθαι. Το 1990 η οικονομία της ΕΕ αντιστοιχούσε στο 25,5% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Μετά από 25 χρόνια, το αντίστοιχο ποσοστό έχει πέσει στο 17%. Ακόμα και σε σύγκριση με τις ΗΠΑ, ενώ το 1990 το ΑΕΠ της ΕΕ ήταν το 128% των ΗΠΑ, το 2014 ήταν το 106%.


Σημείωση: Το βαθύ πράσινο στον έγχρωμο χάρτη σημαίνει έντονη αύξηση του ΑΕΠ κατά κεφαλήν, Το βαθύ κόκκινο βαθειά ύφεση. Η αξία 1 δείχνει ότι η χώρα δεν έχει παρουσιάσει αύξηση κατά τη διάρκεια της κρίσης. Οι αξίες κάτω από 1 δείχνουν ότι η χώρα δεν έχει ακόμα ανακάμψει στα προ κρίσης επίπεδα.

Χώρες όπως η Πολωνία, η Ρουμανία, η Βουλγαρία, η Ουγγαρία παρουσιάζουν μια έστω και μέτρια ανάπτυξη της τάξης του 1-1,5%. Αντιθέτως, στο πάτο του πηγαδιού βρίσκονται οι χώρες του νότου: Τον χορό σέρνει η Ελλάδα, και ακολουθούν Ιταλία, Ισπανία, Κύπρος και Κροατία.
Όσον αφορά την ανεργία, ένα στοιχείο και μόνον αρκεί: το 2007 η ανεργία στη χώρα μας ήταν 8,4%, χαμηλότερη από αυτή της Γερμανίας (8,5%). Το 2014 είμαστε πρωταθλητές με 25%, ακολουθούμενοι από την Ισπανία.


Κάποιοι είπαν ότι το κεντρικό δόγμα της εποχής είναι «παρήγαγε ή αφανίσου». Την στιγμή που η θέση της Ευρώπης στο παγκόσμιο γίγνεσθαι ανατρέπεται, είναι φυσικό όλοι να προσπαθούν να προσαρμοστούν στη νέα πραγματικότητα. Ωστόσο «των οικείων ημών εμπιπραγμένων, ημείς άδωμεν». Τοποθετούμε σε κρίσιμους τομείς γοβοφόρες channel, Τασίες  και Καρανίκες. Και έπειτα καταριόμαστε τους «απ’ έξω» για τον τρόπο που μας αντιμετωπίζουν.

Στη γειτονιά μας, οι τεκτονικές πλάκες έχουν ήδη συνθλίψει ολόκληρες χώρες. Δυστυχώς σήμερα ήρθε η ώρα μας. Γιατί, όπως έλεγαν και οι παλαιότεροι, συνετοί Έλληνες, όπως στρώνεις, έτσι και κοιμάσαι.


Τρίτη, 12 Ιανουαρίου 2016

Η τρομοκρατική επίθεση στο Παρίσι και η στάση της Δύσης

Η τρομοκρατική επίθεση στο Παρίσι και η στάση της Δύσης

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό ΑΡΔΗΝ, 
τεύχος 101-102, Δεκέμβριος 2015

Τα χτυπήματα του Ισλαμικού Κράτους
Τον περασμένο Σεπτέμβριο έλαβαν χώρα δύο γεγονότα, χωρίς να τους δοθεί ιδιαίτερη σημασία. Κατά πρώτον, ο Άυμαν Αλ Ζαουάχρι, ο μετά τον Μπιν Λάντεν αρχηγός της Αλ Κάιντα, απέστειλε ένα μήνυμα προς τον Μπαγκντάτι, τον αρχηγό του Ισλαμικού Κράτους. Από τη μία τον εγκαλούσε ότι δεν είναι χαλίφης και ότι το Ισλαμικό Κράτος δεν είναι χαλιφάτο. Από την άλλη όμως, δήλωνε « Παρά τα μεγάλα λάθη [του Ισλαμικού Κράτους], εάν ήμουν στο Ιράκ ή τη Συρία θα συνεργαζόμουν μαζί του για να σκοτωθούν οι σταυροφόροι, οι κοσμικοί και οι σιίτες, ακόμα και εάν δεν αναγνωρίζω την νομιμότητα του κράτους του, γιατί το ζήτημα είναι μεγαλύτερο από αυτό»[1].
Τον ίδιο μήνα μία διαταγή για μια σειρά από χτυπήματα φεύγει από τον Αμπού Μοχάμαντ Αλ Αντνάνι, έναν από τους εκπροσώπους του Ισλαμικού Κράτους και …εμίρη της Συρίας.
Οι στόχοι είναι κατά σειρά: οι Κούρδοι Με το χτύπημα του Ισλαμικού Κράτους στην Άγκυρα, αυτό εκδικήθηκε τους Κούρδους και το γεγονός ότι είναι από τις πιο αξιόμαχες δυνάμεις απέναντι στην βαρβαρότητά του. Παράλληλα με την εκδίκηση προς τους πιο σοβαρούς αντιπάλους του, η τρομοκρατική ενέργεια του Ισλαμικού Κράτους ήταν και προειδοποίηση προς τον Ερντογάν. Είναι γνωστό ότι οι νεοοθωμανοί της Άγκυρας χρησιμοποιούν ως κάλυψη την «συμμαχία ενάντια στο Ισλαμικό Κράτος» για να βομβαρδίζουν ελεύθερα σε συριακό έδαφος τους Κούρδους[2] και εναντιώνονται σε οποιαδήποτε ενοποίηση των κουρδικών εδαφών στο βορρά της Συρίας για να μην κοπεί η δίοδος επικοινωνίας με το Ισλαμικό Κράτος. Από αυτή τη δίοδο περνάει το παράνομο πετρέλαιο, ναρκωτικά, όπλα, τζιχαντιστές μαχητές και κλεμμένες αρχαιότητες. Ωστόσο, οι τζιχαντιστές τους έστειλαν ένα μήνυμα για το τι μπορούν να κάνουν εντός της χώρας σε περίπτωση που ο σουλτάνος της Άγκυρας τολμήσει να αλλάξει πολιτική απέναντί τους.